Kiezen is eenzaam zijn.
Wie uit overtuiging en op grond van opgedane ervaringen zijn stem wil uitbrengen op 22 november, moet eigenlijk van nu af aan deuren en ramen sluiten, de kabel uit de TV trekken, kranten en opiniebladen ongelezen naar de voetbalvereniging brengen en geen stemwijzer invullen op het internet. Want de afgelopen vier jaar kregen we drie kabinetten Balkenende voor onze kiezen, die ons toch meer dan voldoende informatie moeten hebben gegeven om een afweging te maken: willen we zo door of willen we iets anders?
Balkenende kwam met normen en waarden en illustreerde wat hij daarmee bedoelde door Verdonk haar gang te laten gaan. Balkenende had het over leiderschap en liet dat zien door niet in te grijpen toen in zijn eerste kabinet de LPF-ministers elkaar te lijf gingen, door niets te doen rondom de dood van Theo van Gogh, door te stuntelen met het prinses Margarita-dossier, door zijn tweede kabinet te laten vallen met zijn eigen slotopmerkingen in het Ayaan-debat, door er niet te zijn na de Schipholbrand en door er wel te zijn in plaats van de koningin op de begrafenis van paus Johannes-Paulus II.
Bakenende had het over daadkracht van zijn kabinetten, en die kabinetten toonden dat met prépensioenplannen, met WIA, WMO, zorgstelsel en andere bezuinigingsmaatregelen, die de verantwoordelijkheid verlegden van de centrale overheid naar gemeenten, bedrijfsleven of het individu en inkomensverschillen groter maakten.
Balkenende wilde Nederland klaarmaken voor de toekomst en deed dat door de AOW te bevriezen, door voorzitter te worden van een innovatieplatform, en door Zalm een procyclisch financieel beleid te laten voeren dat Nederland gevoeliger maakte voor economische conjuncturele ups en downs dan de rest van Europa.
Maar aan al die opgedane kennis over de kabinetten Balkenende hebben we blijkbaar niet genoeg in verkiezingstijd. Dus worden we verblijd met krantenartikelen over wel of geen stropdas bij Bos, komt Maurice de Hond elke week met tussenstanden, en moeten we elke avond kijken naar zingende, dansende en kokende politici in amusementsprogramma’s.
Kiezen is eenzaam zijn, vanaf nu met uw rug naar het verkiezingscircus gaan staan en denken: wil ik zo verder met het beleid van Balkenende of wil ik wat anders? En mocht ik het anders willen, hoe dan en wat dan?
Draai u pas op de dag van de verkiezingen om en loop zonder op of om te kijken naar affiches of naar folders uitdelende vrijwilligers, naar het dichtstbijzijnde stemhokje.
Sterkte, maar troost u: de eenzaamheid duurt nog maar vier weken.
Tom Stobbelaar
10 april 2006